Tôi và bạn – vì sao ít gặp

Tiếng Việt không có một từ tự xưng dùng cho mọi trường hợp

Nhiều thứ tiếng chỉ có một từ cho mọi tình huống. Tiếng Việt chọn từ tự xưng trong cả một nhóm từ, và lựa chọn ấy phụ thuộc vào người đang đứng trước mặt. tôi là từ trung tính, và đó là từ người học gặp đầu tiên.

bạn dùng để gọi người đối diện, và tự nó còn có nghĩa là người thân thiết cùng trang lứa. Đây là cách gọi trung tính của sách giáo khoa, ứng dụng, quảng cáo và lời bài hát. Nhưng khi gặp mặt, vừa nhìn ra tuổi của nhau là bạn nhường chỗ cho từ chỉ quan hệ gia đình.

TừNghĩaThật ra nghe thấy ở đâu
tôitự xưng trung tínhvới người lạ, ở nơi làm việc, khi gọi điện, trong giấy tờ
bạngọi người đối diện một cách trung tínhsách giáo khoa, ứng dụng, quảng cáo, người lạ cùng tuổi
mìnhtự xưng thân mật, giữa bạn bè còn là chúng tabạn bè, người yêu, giọng ấm áp
tớtự xưng thân mật kiểu trẻbạn học, phổ biến ở miền Bắc
cậugọi người đối diện kiểu trẻ, đi cùng tớbạn học, phổ biến ở miền Bắc

Chào bạn, tôi tên là Mai.

tôi trung tính chứ không thân mật

tôi đặt ra một khoảng cách lịch sự. Hai người bạn thân mà gọi nhau bằng tôibạn thì nghe như hai đồng nghiệp viết thư cho nhau. Giữa bạn bè, người Việt tự xưng mình, hoặc dùng cặp tớcậu ở miền Bắc, hoặc gọi thẳng tên nhau.

Vì sao từ chỉ quan hệ gia đình lấn át

Vừa đoán được tuổi của người đối diện là tiếng Việt đòi từ chỉ tuổi: anh, chị hay em. Đó là nội dung bài sau. Còn một lối thoát thứ ba mà người mới học hay quên: bỏ hẳn đại từ. Khỏe không? đã là một câu hỏi trọn vẹn.

Bạn tên là gì?

Từ vựng của bài này

TừNghĩaVí dụ
tôitôiTôi là người nước ngoài.
bạnbạnBạn tên là gì?
mìnhmìnhMình tên là Linh.
tớtớTớ không biết.
cậucậuCậu đi với tớ nhé.
gọigọiNgười Việt gọi nhau theo tuổi.
xưng hôxưng hôXưng hô đúng là phép lịch sự.
aiaiNgười kia là ai?
người lạngười lạVới người lạ thì dùng tôi.

Bài tập

Trong ứng dụng, bài học này có 10 bài tập:

  • chọn đáp án: 3
  • điền vào chỗ trống: 2
  • nối cặp: 1
  • ghép câu: 1
  • dịch câu: 2
  • nghe và gõ: 1

Thử bài đầu tiên

Bạn đang nói chuyện với một người lạ ở quầy. Dùng từ nào để tự xưng?

  1. tôi
  2. tớ
  3. mình
  4. cậu

Đáp án, các bài tập còn lại, âm thanh và tiến độ của bạn nằm trong ứng dụng – miễn phí ở A0 và A1.

Tất cả bài học của khóa này